TİDER'den gıda israfı uyarısı: Türkiye'de her yıl yaklaşık 19 milyon ton gıda çöpe gidiyor

Temel İhtiyaç Derneği (TİDER) Yönetim Kurulu Başkanı Hande Tibuk, Ramazan'da daha çok gündeme gelen israfın yılın geri kalanında da konuşulması gerektiğini söyledi. Türkiye'de her yıl yaklaşık 19 milyon ton gıda israf ediliyor; kişi başına düşen miktar 100 kilograma yaklaşıyor ve israfın büyük kısmı evlerde yaşanıyor. Tibuk, israf edilen gıdanın üçte birinin dünyada gıdaya erişemeyen herkese yetebileceğine dikkat çekti.

Tibuk'a göre gıda kaybı ve israfını önlemenin en etkili yolu gıda bankacılığı. Gıda bankaları, bağışlanan gıda, giysi, temizlik malzemesi ve yakacağı toplayan, ayıran, depolayan ve ihtiyaç sahiplerine dağıtan sivil yapılar. TİDER'in ağı Türkiye'nin 7 bölgesinde 38 ilde 70'ten fazla market, depo ve aşevi üzerinden 1 milyonu aşkın kişiye ulaşıyor; insani yardım yapan ulusal ve uluslararası kurumlar da Ramazan gibi dönemlerde bu ağı kullanıyor. Dernek, 6 kıtada 50'den fazla ülkede 41 milyon kişiye hizmet veren The Global Foodbanking Network'ün Türkiye temsilcisi.

Üretimden satışa kadar tedarik zincirinde yaşanan kayıplara da değinen Tibuk, tüketicilere şu önerileri sıraladı:

• Buzdolabını sık kontrol edip ihtiyaçları belirlemek ve alışveriş listesine bağlı kalmak
• Kısa sürede tüketilecekse son kullanma tarihi yaklaşan ürünleri tercih etmek
• Tavsiye edilen tüketim tarihi (TETT) ile son tüketim tarihi (STT) arasındaki farkı bilmek
• Gıdaları doğru saklamak, uygun olanları dondurmak
• Artanları değerlendirmek, kompost yapmak, sıfır atık yaklaşımını incelemek

Derneğin beşinci Gıda Bankacılığı Zirvesi 8 Nisan 2025'e, İstanbul'a planlandı. Ulusal ve uluslararası uzmanların katılacağı zirvede gıda güvenliği, gıdaya adil erişim, tarımdaki gıda kayıpları, israfın önlenmesi ve sokak hayvanlarının ihtiyaçları ele alınacak. Tibuk, özellikle yerel yönetimlerin gıda bankacılığı konusunda bilgilendirilmesinin önemini vurguladı.