Dernekler vergi öder mi?

Kısa cevap: dernek, tüzel kişiliği itibarıyla gelir vergisi ya da kurumlar vergisi ödemez. Vergi kanunları dernekleri bu vergilerin mükellefleri arasında saymaz. Ama bu, derneğin vergiyle hiç işi olmadığı anlamına gelmez. Dernek ticari bir faaliyeti sürekli yürütüyorsa bu faaliyet vergilendirilir; çalışana, avukata ya da ev sahibine ödeme yapıyorsa o ödemelerden vergi keser ve devlete yatırır.

Hangi durumda hangi vergi?

Oranlar Gelir İdaresi Başkanlığı'nın Kasım 2025 tarihli rehberinden alınmıştır. Oranlar değişebilir; ödeme yapmadan önce güncel oranı mali müşavirinizle kontrol edin.

Ticari faaliyet: iktisadi işletme

Derneğin bir organizasyona bağlı olarak, bedel karşılığında ve sürekli yürüttüğü ticari, sınai veya zirai faaliyetler iktisadi işletme sayılır. Vergiyi dernek değil, bu işletme öder: kurumlar vergisi mükellefi olur, defter tutar, fatura keser ve beyanname verir.

Kâr etmemek, malı maliyetine satmak ya da kazancı derneğin amacına harcamak sonucu değiştirmez. Derneğin kamu yararına çalışan dernek olması da iktisadi işletmesinin vergilendirilmesine engel değildir.

Ödemelerden vergi kesintisi (stopaj)

Gelir Vergisi Kanunu dernekleri, belirli ödemelerden vergi kesmek zorunda olanlar arasında sayar. Bu ödemeleri yaparken, ödemenin içinden vergiyi keser, kalanını hak sahibine verir, kestiğiniz vergiyi de devlete yatırırsınız.

Kesinti yaptığınız dönem için muhtasar ve prim hizmet beyannamesi verirsiniz. Çalışanınız varsa bu beyanname her ay verilir ve SGK bildirimi de aynı beyannameyle yapılır; ayrıntı için: Dernekte çalışan nasıl istihdam edilir?

Ücretlerde asgari ücrete kadar olan kısım gelir vergisi ve damga vergisinden istisnadır; vergi, bunu aşan kısım üzerinden hesaplanır.

KDV

İktisadi işletmesi olmayan dernek KDV mükellefi değildir ve KDV beyannamesi vermez. Ancak satın aldığı mal ve hizmetlerin faturasındaki KDV'yi her alıcı gibi öder; bu KDV'yi geri alamaz.

Derneğin kendisine ait bir taşınmazı kiraya vermesi KDV'den istisnadır. Taşınmaz dışındaki mal ve hakların, örneğin bir cihazın ya da ekipmanın kiraya verilmesi bu istisnadan yararlanmaz. İktisadi işletmeye ait varlıkların kiralanması ve satışı ise KDV'ye tabidir. Kamu yararına çalışan derneklerin bazı teslim ve hizmetleri için ayrıca KDV istisnaları vardır.

Diğer vergiler

• Veraset ve intikal vergisi: Tüzüğünde ilim, araştırma, kültür, sanat, sağlık, eğitim, hayır, imar, spor gibi amaçlar bulunan derneklere yapılan bağışlar, bu faaliyetler sürdükçe veraset ve intikal vergisinden muaftır. Derneğin iktisadi işletmesine yapılan bağışlar bu muafiyete girmez.
• Emlak vergisi: Derneğe ait bina ve araziler için kural olarak emlak vergisi ödenir. Kamu yararına çalışan derneklerin, kiraya verilmeyen ve iktisadi işletmeye ait olmayan bina ve arazileri muaftır.
• Damga vergisi ve harçlar: Derneğin imzaladığı bazı sözleşme ve kâğıtlar damga vergisine tabi olabilir. İş sözleşmeleri damga vergisi ve harçtan muaftır. Kamu yararına çalışan dernekler için ayrıca damga vergisi muafiyeti ve harç istisnaları vardır.

Kamu yararı statüsünün getirdiği avantajlar için: Kamu yararı statüsü ve vergi muafiyeti.

Vergi kimlik numarası

Dernek kurulduktan sonra vergi dairesinden vergi kimlik numarası alır; banka hesabı açmak ve fatura almak için buna ihtiyaç duyarsınız. Vergi numarası almak tek başına vergi ödemek anlamına gelmez. İlk kez ücretli çalışan aldığınızda, kira ödemeye başladığınızda ya da iktisadi işletme açtığınızda vergi dairesindeki yükümlülükleriniz başlar.

Yönetim kurulunun sorumluluğu

Sık yapılan hatalar

• "Dernekler vergiden muaftır" diye düşünüp kira ve serbest meslek ödemelerinden kesinti yapmamak
• Düzenli kermes, kafe ya da satış gelirini aidat gibi kaydetmek
• Eğitmen veya danışmana belgesiz, elden ödeme yapmak
• Bağışçıya, bağışın vergiden indirilebileceğini derneğin statüsünü kontrol etmeden söylemek